Pipeta automatyczna: jak wybrać pipetę i dobrać końcówki
Pipeta automatyczna, nazywana też mikropipetą lub pipetą tłokową, odmierza objętości od ułamków mikrolitra do kilku mililitrów. Od jej doboru zależy powtarzalność wyników w niemal każdym oznaczeniu. Wyjaśniamy, jak wybrać zakres objętości i liczbę kanałów oraz dlaczego dobór końcówek jest równie ważny jak sama pipeta.
Zakres objętości
Pipety o zmiennej objętości mają określony zakres, na przykład 0,5–10 µL, 10–100 µL, 100–1000 µL lub 0,5–5 mL. Pipeta jest najdokładniejsza w górnej części swojego zakresu, dlatego objętość, którą odmierzasz najczęściej, powinna leżeć bliżej maksimum niż minimum.
Większość laboratoriów kompletuje zestaw kilku pipet o zachodzących na siebie zakresach. Dzięki temu każdą objętość odmierza się pipetą, dla której jest ona w dobrej części zakresu. Kolor przycisku lub oznaczenia pomaga szybko rozpoznać pipetę i pasujące do niej końcówki.
Jednokanałowa czy wielokanałowa
Pipeta jednokanałowa jest uniwersalna i sprawdza się przy pracy z probówkami i pojedynczymi próbkami. Pipeta 8- lub 12-kanałowa napełnia jednocześnie cały rząd lub kolumnę płytki 96-dołkowej, co wielokrotnie skraca pracę przy testach ELISA, PCR i oznaczeniach na płytkach.
Przy pipecie wielokanałowej zwróć uwagę na siłę potrzebną do nałożenia i zrzucenia końcówek oraz na to, czy wszystkie kanały uszczelniają się równomiernie. Od tego zależy, czy każdy dołek dostanie tę samą objętość.
Dokładność, precyzja i kontrola
Producent podaje dla kilku objętości dwa parametry: błąd systematyczny, czyli odchylenie średniej od wartości zadanej, oraz błąd przypadkowy, czyli rozrzut kolejnych pomiarów. Wymagania dla pipet tłokowych określa norma ISO 8655. Warto porównywać te wartości dla objętości, z którymi faktycznie pracujesz.
Dokładność pipety zmienia się z czasem, dlatego pipety używane do badań wymagają okresowego sprawdzania i kalibracji. Znaczenie ma też możliwość autoklawowania pipety lub jej dolnej części, jeśli pracujesz z materiałem biologicznym.
Dobór końcówek
Końcówka musi pasować do stożka pipety i jej zakresu objętości. Najlepsze uszczelnienie i dokładność daje system zalecany przez producenta pipety. Zbyt luźna lub zbyt mocno nabita końcówka może przepuszczać powietrze i zaniżać odmierzaną objętość.
Wybierz też formę i czystość końcówek: luzem w workach, w statywach lub w systemach uzupełniających, w wersji zwykłej, sterylnej, z filtrem lub o czystości PCR. W katalogu Labsystem przy każdej pipecie Eppendorf Research plus możesz od razu wybrać pasujące końcówki epT.I.P.S. i dodać je do zapytania.
Twoja lista przed zakupem
- Najczęściej odmierzane objętości.
- Praca z probówkami czy z płytkami 96-dołkowymi.
- Wymagana dokładność i plan kalibracji.
- Rodzaj końcówek: z filtrem, sterylne, w statywach.
